Categories
Kiến thức đầu tư

Thương trường là gì? Lý thuyết Cung Cầu , Giá Cả (Kinh tế Vi Mô)

Tại bài đăng này chúng ta sẽ coi xét cơ chế thương trường bằng việc thăm dò sự vận hành của một thương trường hàng hóa riêng biệt. Đây chính là một khuôn mẫu đo đạt tổng quan thực sự có thể áp dụng cho những thương trường không giống nhau, dù đấy là thương trường lúa, gạo hay thương trường xe máy; thương trường đầu ra như thương trường quần, áo hay thương trường đầu vào như thương trường máy dệt; thương trường hàng hóa hữu hình như thương trường máy tính hay thương trường dịch vụ như thương trường cắt tóc. Dĩ nhiên, khi nói tới một thương trường chung, có ý nghĩa tổng quan, chúng ta sẽ xuất hành từ một loại thương trường giản đơn nhất: một thương trường có thuộc tính cạnh tranh, gồm nhiều người mua, người bán, không ai có năng lực chi phối cái giá hàng hóa. Chúng ta sẽ coi xét những thành tố căn bản của thương trường như cầu, cung thể hiện ra sao, tương tác với nhau như thế nào để nắm rõ ràng mức giá cân bằng, , các thành tố gì sẽ làm cho mức giá này thay đổi. Hiểu được các điều đó là nền tảng trọng yếu để kiểm soát các vấn đề phức tạp khác của nền kinh tế thương trường.người mua , người bán tiến hành sự trao đổi hàng hóa với nhau.

Thi truong cung cau va gia ca

I. Thương trường – Định nghĩa , phân loại

1.Định nghĩa

Thương trường là tập hợp những điều kiện , thỏa thuận mà thông qua đấy người mua , người bán tiến hành sự trao đổi hàng hóa với nhau.

Công dụng của thương trường là trao đổi hàng hóa. Sự trao đổi này chỉ xảy ra được tại các điều kiện cụ thể, thông qua các ràng buộc, hay dàn xếp cụ thể mà các người tham gia phải tuân thủ. Có các điều kiện chung ràng buộc mọi thương trường. Song cũng có các điều kiện riêng chỉ ảnh hưởng đến các group thương trường cụ thể.

Do đó, ở một vài thương trường, người ta vẫn trực tiếp gặp nhau để mua, sale hóa. Song ở một vài thương trường khác, sự mua sale hóa chỉ xảy ra thông qua các người môi giới, hay trung gian (như ở thương trường chứng khoán, forex). Trong một vài thương trường, người mua , người bán mặc cả với nhau về cái giá của từng loại hàng hóa, song ở một vài thương trường khác, điều đó lại không xảy ra. Như một tiến trình, dù thực hiện dưới phương thức nào, trên thương trường, người mua , người bán cũng mãi mãi ảnh hưởng lẫn nhau để nắm rõ ràng cái giá , số lượng hàng hóa được trao đổi. Qúa trình đấy cũng là thông tin bản chất của thương trường.

2. Phân loại thương trường

Phân loại thương trường theo thông tin hàng hóa

  • Thương trường hàng hóa tiêu sử dụng (thương trường đầu ra) : Những thương trường đầu ra lại thực sự có thể phân nhỏ thành vô số thương trường cụ thể như thương trường gạo, thương trường áo quần, thương trường ô tô, thương trường giáo dục.
  • Thương trường những thành tố sản xuất (thương trường đầu vào). Những thương trường đầu vào thực sự có thể phân thành thương trường vốn hiện vật (máy móc, thiết bị, nhà xưởng v.v…), thương trường đất đai, thương trường lao động v.v…

Phân loại thương trường theo không gian kinh tế mà theo đấy những quan hệ trao đổi hàng hóa xảy ra:

  • Thương trường toàn cầu,
  • Thương trường khu vực,
  • Thương trường đất nước,
  • Thương trường 50 vùng hay địa phương

Theo cấu trúc thương trường:

  • Thương trường cạnh tranh hoàn hảo (trên thương trường này, người mua hay người bán không có quyền lực chi phối cái giá hàng hóa)
  • Thương trường cạnh tranh không hoàn hảo (trên thương trường dạng này, người mua hay người bán riêng biệt, dù ít, dù nhiều vẫn có năng lực chi phối giá)

II. Định nghĩa về Cầu – Lý thuyết hành vi của người tiêu sử dụng

1. Những định nghĩa:

Cầu là số lượng hàng hóa hoặc dịch vụ mà tiêu sử dụng ước muốn , có năng lực mua trong những mức giá không giống nhau tại một thời gian nhất định với giả định những yếu tố khác không đổi (ceteris paribus).

Lượng cầu: Là số lượng hàng hóa / dịch vụ mà người tiêu sử dụng mong muốn mua , có năng lực mua trong mỗi mức giá không giống nhau tại một thời gian nhất định với giả định những yếu tố khác không đổi.

Nhu cầu: Là các nguyện vọng, mơ ước vô hạn về hàng hóa / dịch vụ của con người. Sự khan hiếm làm cho hầu như những nhu cầu không nên thỏa mãn.

Cầu cá nhân: Là số lượng hàng hóa / dịch vụ mà một cá nhân ước muốn mua , có năng lực mua trong những mức giá không giống nhau tại một thời gian nhất định với giả định những yếu tố khác không đổi.

Cầu thương trường: Là tổng cầu cá nhân ở những mức giá. Khi cộng lượng cầu cá nhân ở mỗi mức giá, chúng ta có lượng cầu thương trường trong mỗi mức giá.

2. Luật cầu

– Với giả định những yếu tố khác không đổi, số lượng hàng hóa hoặc dịch vụ được cầu tại một khoảng thời gian nhất định sẽ tăng lên khi giá giảm , trái lại, sẽ giảm khi giá tăng.

– Như vậy, giá hàng hóa / dịch vụ , lượng cầu có quan hệ nghịch.

P↑  →  Qd

P ↓  → Q

3. Những Công Cụ biểu diễn cầu

3.1. Biểu cầu

Đấy là một bảng số liệu gồm ít nhất 2 cột giá , lượng cầu, cho biết bức xúc của người tiêu sử dụng trong những mức giá không giống nhau.

Bieu Cau

3.2 Đồ thị cầu

Đường cầu là đường dốc xuống từ trái qua phải thể hiện sự kết nối tỉ lệ nghịch giữa giá , lượng cầu.

Do Thi Cau

Khi phần thay đổi tại những mức giá là một hằng , phần thay đổi ở những mức lượng cầu cũng là một hằng số thì đường cầu sẽ là một đường tuyến tính như đồ thị. Tuy vậy, trên thực tế thì hiện tượng này hiếm khi diễn ra , đường cầu thường hay có dạng phi tuyến tính.

3.3 Hàm cầu

– Phương trình đường cầu dạng tuyến tính:

P = a + bQD hoặc QD = c + dP

(với a, b, c, d là hằng số; b, d <0)

Hàm cầu (Demand Function): là hàm số biểu thị sự kết nối giữa lượng cầu với những biến số có tác động đến lượng cầu: QD = f (Px, Py, I, T, E, N), trong số đó: Px (price): giá của chính hàng hoá dịch vụ đấy Py: giá của hàng hoá ảnh hưởng

  • I (income): thu nhập của người tiêu sử dụng
  • T (taste): thị hiếu
  • E (expectation): hy vọng của người mua.
  • N (number of buyers): số lượng người mua trên thương trường

4. Những yếu tố tác động tới cầu

4.1. Giá hàng hoá dịch vụ

Giá hàng hoá dịch vụ tác động đến lượng cầu theo luật cầu. Khi giá hàng hoá dịch vụ tăng lên, lượng cầu đối với hàng hoá dịch vụ giảm xuống , trái lại.

4.2. Giá của hàng hoá ảnh hưởng

Có hai group hàng hoá ảnh hưởng tác động tới lượng cầu về hàng hoá đang được nghiên cứu là hàng hóa thay thế , hàng hóa bổ sung.

a) Hàng hoá thay thế: X , Y là hàng hoá thay thế khi việc dùng X thực sự có thể thay thế cho việc dùng Y tuy nhiên vẫn giữ nguyên được mục tiêu dùng ban đầu.

ví dụ: Bột giặt TIDE , OMO, dầu gội CLEAR , SUNSILK.

Gia cua hang hoa lien quan

b) Hàng hoá bổ sung: X, Y là hàng hoá bổ sung khi việc dùng X phải đi kèm với việc dùng Y để cam kết đáng giá dùng của hai hàng hoá.

ví dụ: Bếp gas , bình gas là hai hàng hóa bổ sung.

gia cua hang hoa lien quan 02

4.3. Thu nhập của người tiêu sử dụng

– Dựa vào tác động của thu nhập tới lượng cầu về hàng hoá, Engel chia hàng hoá thành 2 loại:

+ Các hàng hoá mà khi thu nhập tăng, lượng cầu về hàng hoá tăng lên; khi thu nhập giảm, lượng cầu về hàng hoá giảm xuống được gọi là hàng hoá thường thường.

+ Các hàng hoá khi thu nhập tăng, lượng cầu về hàng hoá giảm xuống; khi thu nhập giảm xuống, lượng cầu về hàng hoá tăng lên được gọi là hàng hoá thứ cấp.

– Theo quy luật Engel: với mỗi mức thu nhập không giống nhau, người tiêu sử dụng sẽ có quan niệm không giống nhau về cùng một loại hàng hoá.

Quy Luat Engel Thu nhap nguoi tieu dung

4.4 Thị hiếu

– Thị hiếu là sở thích hay sự để ý của một group người về loại hàng hoá dịch vụ nào đấy mà có tác động đến tâm lý tiêu sử dụng của người tiêu sử dụng;

– Thị hiếu nắm rõ ràng chủng loại hàng hoá mà người tiêu sử dụng mong muốn mua;

– Thị hiếu phụ thuộc vào những yếu tố:

+ Tập quán tiêu sử dụng;

+ Tâm lý lứa tuổi;

+ Giới tính;

+ Tôn giáo;

+ Thị hiếu thực sự có thể thay đổi theo thời gian , chịu tác động lớn của giới thiệu.

Nắm rõ ràng đúng thị hiếu người tiêu sử dụng, nhà cung cấp sẽ đáp ứng khá hơn nhu cầu của họ, kích thích người tiêu sử dụng cầu nhiều hơn về sản phẩm mà hãng sản xuất ra.

Khi nhà cung cấp phân phối tung ra sản phẩm đúng thời điểm thị hiếu về sản phẩm xảy ra, tức là nhà phân phối đáp ứng đúng lúc thị hiếu của người tiêu sử dụng, thì lượng cầu về sản phẩm sẽ tăng cao.

4.5. Hy vọng của người tiêu dùng

– Hy vọng là các dự báo của người tiêu sử dụng về diễn biến của thương trường trong thời gian tới có tác động đến cầu hiện trong.

– Những loại hy vọng: hy vọng về giá hàng hoá, về thu nhập, về cái giá hàng hoá ảnh hưởng, về số lượng người mua hàng….

– Nếu những hy vọng thuận tiện đối với người tiêu sử dụng thì lượng cầu hiện trong sẽ giảm, đường cầu chuyển dịch sang trái , trái lại.

4.6. Số lượng người tiêu sử dụng

Số lượng người mua cho thấy quy mô của thương trường. Thương trường càng nhiều người tiêu sử dụng thì cầu đối với hàng hoá, dịch vụ càng lớn. Thương trường càng ít người tiêu sử dụng thì cầu về hàng hoá, dịch vụ càng nhỏ.

* Chú ý: Những yếu tố từ 4.1 đến 4.5 có tác động đến cầu cá nhân , cầu thương trường, riêng yếu tố 4.6 số lượng người mua trên thương trường thì có tác động đến cầu thương trường về hàng hoá dịch vụ.

5. Phân biệt sự di chuyển , chuyển dịch của đường cầu Sự di chuyển trên đường cầu:

Giá của hàng hóa hoặc dịch vụ đang nghiên cứu là yếu tố nội sinh. Khi giá thay đổi làm lượng cầu thay đổi làm ra sự di chuyển (lên trên hoặc xuống dưới) của những điểm trên một đường cầu.

– Thu nhập, thị hiếu, hy vọng, số lượng người tiêu sử dụng, cái giá hàng hoá ảnh hưởng là yếu tố ngoại sinh gây ra sự chuyển dịch của đường cầu.

+ Nếu sự thay đổi của những yếu tố này làm lượng cầu tăng lên ở những mức giá thì đường cầu sẽ chuyển dịch sang phải. + Nếu sự thay đổi của những yếu tố này làm lượng cầu giảm xuống ở những mức giá thì đường cầu chuyển dịch sang trái.

Su di chuyen va dich chuyen cua duong cau

III. Định nghĩa Cung – Lý thuyết hành vi của người sản xuất

1. Những định nghĩa:

Cung là số lượng hàng hóa / dịch vụ mà người bán có năng lực bán , sẵn sàng bán trong những mức giá không giống nhau tại một khoảng thời gian nhất định với giả định những yếu tố khác không đổi (ceteris paribus).

Lượng cung: lượng hàng hoá dịch vụ mà người bán có năng lực bán , sẵn sàng bán ở mỗi mức giá không giống nhau tại một khoảng thời gian nhất định, giả định những yếu tố khác không đổi.

Cung cá nhân: lượng hàng hoá dịch vụ mà một cá nhân có năng lực , sẵn sàng bán ở những mức giá không giống nhau tại một khoảng thời gian nhất định, giả định những yếu tố khác không đổi.

Cung thương trường bằng tổng cung cá nhân trong những mức giá, nó cho biết lượng hàng hoá dịch vụ mà toàn bộ các người bán trên thương trường có năng lực bán , sẵn sàng bán ở toàn bộ những mức giá không giống nhau tại một khoảng thời gian nhất định, giả định những yếu tố khác không đổi.

2. Luật cung

– Thông tin: lượng hàng hoá được cung tại khoảng thời gian đã cho tăng lên khi giá của hàng hoá đấy tăng lên , trái lại (giả định những yếu tố khác không đổi). – Như vậy, giá hàng hóa / dịch vụ , lượng cung có quan hệ thuận.

P↑  →  Qs ↑

P ↓  → Qs 

3. Những Công Cụ biểu diễn cung

3.1. Biểu cung

Bieu Cung

3.2. Đồ thị cung

Đường cung là đường đi lên từ trái qua phải thể hiện sự kết nối tỉ lệ thuận giữa giá , lượng cung.

Do Thi Cung

3.3 Hàm cung

– Phương trình đường cung tuyến tính:

P = a + bQS hoặc QS = c + dP (a, b, c, d là hằng số; b, d > 0)

– Hàm cung là hàm số phản ánh sự kết nối giữa lượng cung với những biến số có tác động đến lượng cung.

QS = f (Px, Pi, Te, G, E, N)

Trong số đó:

  • Px là giá của chính hàng hóa, dịch vụ đấy.
  • Pi: giá của những yếu tố đầu vào
  • Te (Technology): công nghệ
  • G (Government’s policy): chính sách của chính phủ
  • E (Expectations): hy vọng của nhà cung cấp
  • N (Number of sellers): số lượng người bán trên thương trường.

4. Những yếu tố tác động tới cung

4.1. Giá hàng hoá, dịch vụ

Giá hàng hoá dịch vụ tác động đến lượng cung theo luật cung. Khi giá hàng hoá dịch vụ tăng, người sản xuất sẽ sản xuất nhiều hàng hoá hơn để tung ra thương trường nhằm thu lại nhiều lợi nhuận hơn , trái lại.

4.2. Giá những thành tố sản xuất

Giá của những thành tố sản xuất ảnh hưởng trực tiếp đến khoản chi sản xuất , vì vậy tác động đến lượng hàng hoá mà người sản xuất mong muốn bán.

Cac nhan to anh huong toi cung 01

4.3. Chính sách của chính phủ

Những chính sách của chính phủ như chính sách pháp luật, chính sách thuế , chính sách trợ cấp đều có ảnh hưởng mãnh liệt đến lượng cung. Khi chính sách của chính phủ đưa lại sự thuận tiện cho người sản xuất, người sản xuất được thúc đẩy sản xuất khiến lượng cung tăng , đường cung chuyển dịch sang phải , trái lại.

cac nhan to anh huong toi cung 02

4.4. Công nghệ

Công nghệ là thành tố trọng yếu tại sự thắng thua của bất kỳ một DN nào. Công nghệ sản xuất có tác động trực tiếp đến số lượng hàng hoá sản xuất ra.

cac nhan to anh huong toi cung 03

4.5. Những hy vọng của người bán

Hy vọng là các dự báo, dự đoán của người sản xuất về các diễn biến thương trường trong thời gian tới tác động đến cung hiện trong. Nếu những hy vọng thuận tiện đối với người bán thì lượng cung hiện trong sẽ giảm, đường cung chuyển dịch sang trái , trái lại.

4.6. Số lượng người bán trên thương trường

Số lượng người bán có tác động trực tiếp đến số hàng hoá bán ra trên thương trường. Khi có những người bán, lượng cung hàng hoá tăng lên khiến đường cung hàng hoá chuyển dịch sang phải , trái lại.

5. Phân biệt sự di chuyển , chuyển dịch của đường cung

– Giá hàng hoá dịch vụ là yếu tố nội sinh. Khi giá hàng hóa dịch vụ thay đổi sẽ gây ra sự di chuyển dọc theo đường cung (di chuyển lên trên hoặc xuống dưới).

– Những yếu tố khác như giá những thành tố đầu vào, chính sách của chính phủ, công nghệ, số lượng người sản xuất, những kỳ vong là những yếu tố ngoại sinh. Sự thay đổi của những yếu tố này sẽ gây ra sự chuyển dịch của đường cung (chuyển dịch sang trái hoặc sang phải).

su di chuyen va dich chuyen cua duong Cung

IV. Cân bằng cầu cung thương trường

1. Cân bằng thương trường

Cân bằng thương trường là tình trạng mà trong đấy cung vừa đủ thoả mãn cầu, vì vậy mà không có áp lực làm thay đổi giá. Trong mức giá này, chúng ta có lượng cung , lượng cầu bằng nhau. Lúc đó, điểm giao nhau giữa đường cung , đường cầu là điểm cân bằng , lượng cung , lượng cầu trong mức giá này là lượng cân bằng.

Nguyên lý cung – cầu, hay quy luật cung cầu, phát biểu rằng thông qua sự điều chỉnh của thương trường, một mức giá cân bằng (còn gọi là mức giá thương trường) , một lượng trao đổi hàng cân bằng sẽ được nắm rõ ràng. Mức giá , lượng hàng đấy tương ứng với giao điểm của đường cung , đường cầu. Tình trạng cân bằng của một mặt hàng như thế gọi là cân bằng phòng ban. Khi đạt tình trạng cân bằng của cùng thời điểm toàn bộ những mặt hàng, kinh tế học gọi đấy là cân bằng tổng thể hay cân bằng chung. Ở tình trạng cân bằng, sẽ không có dư cung (lượng cung lớn hơn lượng cầu) hay dư cầu (lượng cầu lớn hơn lượng cung).

Bốn nguyên lý căn bản về cung , cầu:

  • Nếu nhu cầu tăng (đường cầu thay đổi về bên phải) , nguồn cung vẫn không đổi, thì trạng thái thiếu hụt diễn ra, dẫn đến giá cân bằng cao hơn.
  • Nếu nhu cầu giảm (đường cầu chuyển dịch về bên trái) , nguồn cung vẫn không đổi, thì thặng dư diễn ra, dẫn đến giá cân bằng thấp hơn.
  • Nếu cầu vẫn không thay đổi , cung tăng (đường cung chuyển dịch về bên phải), thì thặng dư diễn ra, dẫn đến giá cân bằng thấp hơn.
  • Nếu cầu vẫn không thay đổi , cung giảm (đường cung chuyển dịch về bên trái), thì trạng thái thiếu hụt diễn ra, dẫn đến giá cân bằng cao hơn.

Chúng ta thực sự có thể nắm rõ ràng điểm cân bằng theo 3 phương pháp sau:

Cách 1: Dựa vào biểu cung , biểu cầu

Xac dinh can bang cung cau thi truong 01

Cách 2: Dựa vào đồ thị đường cung cầu

Xac dinh can bang cung cau thi truong 02

Cách 3: Dựa vào phương trình đường cung , phương trình đường cầu (đây chính là phương pháp thường hay được dùng nhất)

Xac dinh can bang cung cau thi truong 03

Sự thay đổi tình trạng cân bằng

Cân bằng được hiểu là tình trạng ổn định. Tuy nhiên điểm cân bằng cầu cung không hề là bất biến. Khi có một yếu tố tại hàm cầu hoặc hàm cung thay đổi khiến đường cầu hoặc đường cung chuyển dịch hoặc khi cả đường cung , đường cầu đều chuyển dịch thì ta có điểm cân bằng mới, giá cân bằng mới , lượng cân bằng mới.

Từ đấy ta có 3 cách nắm rõ ràng tình trạng cân bằng mới:

– Nắm rõ ràng coi đường cầu hoặc đường cung hoặc cả đường cầu , đường cung sẽ chuyển dịch;

– Nắm rõ ràng coi đường cầu hoặc đường cung chuyển dịch sang phải hay sang trái;

– Nắm rõ ràng coi sự chuyển dịch này ảnh hưởng đến giá , lượng cân bằng ra sao.

Hoàn cảnh 1: Cầu cố định, cung chuyển dịch ⇒ điểm cân bằng di chuyển trên đường cầu

– Khi cung chuyển dịch sang phải PE ↓ QE ↑

– Khi cung chuyển dịch sang trái PE ↑ QE ↓

Hoàn cảnh 2: Cung cố định, cầu chuyển dịch ⇒ điểm cân bằng di chuyển trên đường cung

– Khi cầu chuyển dịch sang phải PE ↑ QE ↑

– Khi cầu chuyển dịch sang trái PE ↓ QE ↓

Hoàn cảnh 3: Cả cung , cầu đều chuyển dịch (có 12 tình huống)

– Khi cung chuyển dịch sang phải, cầu chuyển dịch sang phải

  • Tình huống 1: Tốc độ thay đổi của cung lớn hơn tốc độ thay đổi của cầu: PE ↓ > QE ↑
  • Tình huống 2: Tốc độ thay đổi của cầu lớn hơn tốc độ thay đổi của cung: PE ↑ < QE ↑
  • Tình huống 3: Tốc độ thay đổi của cung bằng tốc độ thay đổi của cầu: PE không đổi QE ↑.

– Khi cung chuyển dịch sang phải, cầu chuyển dịch sang trái (3 tình huống tương tự)

– Khi cung chuyển dịch sang trái, cầu chuyển dịch sang phải (3 tình huống tương tự)

– Khi cung chuyển dịch sang trái, cầu chuyển dịch sang trái (3 tình huống tương tự)

Kết luận: Khi cả cung , cầu đều chuyển dịch, sự thay đổi giá , lượng cân bằng phụ thuộc vào tốc độ thay đổi của cung , cầu.

2. Tình trạng dư thừa , thiếu hụt

2.1. Tình trạng dư thừa (dư cung)

Bất kỳ một thành tố nào ảnh hưởng đến cung , cầu cũng thực sự có thể gây ra sự thay đổi tại giá cân bằng. Khi thương trường chưa kịp điều tiết hoặc không điều tiết được (do có sự can thiệp của chính phủ) thì tình trạng dư thừa hoặc thiếu hụt sẽ diễn ra.

Dư thừa sẽ xảy ra khi mức giá trên thương trường P1 lớn hơn giá cân bằng PE.

Khi mức giá trên thương trường lớn hơn mức giá cân bằng dẫn tới lượng cung lớn hơn lượng cầu (QS > QD) gây nên tình trạng dư thừa.

Dư thừa còn gọi là thặng dư của cung, tức là lượng cung lớn hơn lượng cầu trong một mức giá mà mức giá đấy lớn hơn mức giá cân bằng.

Trang thai du thua Du Cung

2.2. Tình trạng thiếu hụt (dư cầu)

Thiếu hụt sẽ xảy ra khi mức giá trên thương trường P2 nhỏ hơn giá cân bằng PE.

Khi mức giá trên thương trường nhỏ hơn mức giá cân bằng dẫn tới lượng cầu lớn hơn lượng cung (QD> QS) gây nên tình trạng thiếu hụt.

Thiếu hụt còn gọi là thặng dư của cầu, tức là lượng cầu lớn hơn lượng cung trong một mức giá mà mức giá đấy nhỏ hơn mức giá cân bằng.

Trang thai thieu hut du Cau

2.3. Cơ chế tự điều tiết của thương trường

Bất cứ khi nào xảy ra hiện tượng dư thừa hay thiếu hụt thì cả người mua , người bán sẽ điều chỉnh hành vi đi theo ích lợi riêng của mình , thành quả là thương trường đạt tình trạng cân bằng. Đây là cơ chế “bàn tay vô hình” – cơ chế tự điều tiết của nền kinh tế thương trường. Xu hướng chung của thương trường là dư thừa kéo giá xuống, thiếu hụt đẩy giá lên.

Khi dư thừa, người bán tự động giảm giá để giải phóng số hàng ế thừa. Trái lại, khi thiếu hụt, người bán tự động tăng giá.

3. Làm chủ giá

Tại nhiều hoàn cảnh, khi giá cân bằng được khởi tạo từ quan hệ cung cầu trên thương trường tự do, mức giá thực sự có thể quá thấp đối với nhà cung cấp hàng hóa hoặc quá cao cho người tiêu sử dụng. Lúc đó, chính phủ sẽ can thiệp vào thương trường thông qua việc quy định giá trần hoặc giá sàn để bảo vệ quyền lợi của người sản xuất hoặc người tiêu sử dụng.

Có hai loại giá chính phủ mang ra là giá trần , giá sàn.

3.1. Giá sàn

Giá sàn là mức giá thấp nhất được phép lưu hành trên thương trường. Chính phủ sẽ quy định mọi mức giá thấp hơn giá sàn là bất hợp pháp (thường hay được gọi là bán phá giá).

– Để giá sàn có hiệu lực thì giá sàn phải lớn hơn mức giá cân bằng trên thương trường.

– Mục tiêu của việc đặt giá sàn của chính phủ là bảo vệ người sản xuất.

– Giá sàn gây ra trạng thái dư thừa trên thương trường. Cách thức làm giải quyết trạng thái này là chính phủ mua vào tất cả lượng dư thừa.

Khi định ra giá sàn về một loại hàng hoá, nhà nước mong muốn bảo vệ ích lợi của các người cung ứng hàng hoá. Khi nhà nước cho rằng mức giá cân bằng trên thương trường là thấp, nhà nước thực sự có thể quy định một mức giá sàn – với phẩm chất là một mức giá tối thiểu mà những bên giao dịch phải tuân thủ – cao hơn. Khi không nên mua, sale hoá với mức giá thấp hơn giá sàn, tại hoàn cảnh này, các người sale hoá dường như sẽ có lợi. Nhờ việc kiếm soát giá của nhà nước, họ có năng lực sale hoá với mức giá cao hơn giá cân bằng thương trường. Một biểu hiện của việc định giá sàn là chính sách tiền lương tối thiểu. Khi quy định mức lương tối thiểu cao hơn mức lương cân bằng trên thương trường (, chỉ tại hoàn cảnh này, chính sách giá sàn mới có ý nghĩa), nhà nước hy vọng rằng các người lao động sẽ khấm tốt hơn, nhờ đạt được mức lương cao hơn.

3.2. Giá trần

Giá trần là mức giá cao nhất được phép lưu hành trên thương trường. Chính phủ quy định mọi mức giá cao hơn giá trần là bất hợp pháp.

– Để giá trần có hiệu lực thì giá trần nhỏ hơn mức giá cân bằng trên thương trường.

– Mục tiêu của việc đặt giá trần của chính phủ: để bảo vệ người tiêu sử dụng. Khi đặt mức giá trần, người sản xuất không nên đặt giá cao hơn mức giá trần đấy.

– Giá trần gây ra trạng thái thiếu hụt trên thương trường. Cách thức làm để giải quyết trạng thái này là chính phủ phân phối tất cả lượng thiếu hụt của thương trường.

Khi cài đặt mức giá trần, mục đích của nhà nước là bảo vệ các người tiêu sử dụng. Khi mức giá cân bằng trên thương trường được coi là quá cao, thông qua việc mang ra mức giá trần thấp hơn, nhà nước kỳ vọng rằng, các người tiêu sử dụng có năng lực mua được hàng hoá với giá thấp , điều đó được xem là có ý nghĩa xã hội to lớn khi các người có thu nhập thấp vẫn có năng lực tiếp xúc được những hàng hoá trọng yếu. Chính sách giá trần thường hay được áp dụng trên một vài thương trường như thương trường nhà ở, thương trường vốn…

—Nguồn tham khảo: Wikipedia, Kinh tế vi mô (Bộ GD-ĐT, ĐH Kinh Tế, ĐH Ngoại Thương), Samuelson & Nordhaus (Kinh  tế học 1995)
Mankiw GS KTH ĐH harvard (Nguyên lý kinh tế).

Nguồn: giaodichtaichinh.com

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *